Αρρενοποίηση θώρακα (top surgery)

Η αρρενοποίηση θώρακα είναι επέμβαση επιβεβαίωσης φύλου: αφαιρείται ο μαζικός αδένας και το περιττό δέρμα, γίνεται λιποαναρρόφηση για ομαλό περίγραμμα και η θηλή μικραίνει και μετακινείται πιο πλάγια. Ιατρικά είναι υποδόρια μαστεκτομή με διαμόρφωση του θώρακα.

Είναι η συχνότερη επέμβαση επιβεβαίωσης φύλου για τρανς άνδρες και μη δυαδικά άτομα. Πολλοί φορούν για χρόνια δεσμό στήθους (binder), που μπορεί να προκαλέσει ερεθισμό δέρματος, δύσπνοια και πόνο στην πλάτη.

Η τεχνική μοιάζει με τη μείωση του στήθους, με μια ουσιαστική διαφορά: στόχος δεν είναι ένα μικρότερο στήθος, αλλά η πλήρης αφαίρεση του μαζικού αδένα και του περιττού δέρματος. Όταν έχει προηγηθεί ορμονοθεραπεία, ο μαστός εμφανίζει συνήθως ατροφία και πτώση, γι’ αυτό γίνεται πάντα και σύσφιξη του δέρματος.

Το ανδρικό στήθος δεν είναι απλώς ένα στήθος χωρίς αδένα. Η θηλή και η άλως είναι μικρότερες, συχνά οβάλ, και βρίσκονται πιο πλάγια· ο θώρακας έχει ήπιο περίγραμμα στο κάτω όριο του θωρακικού μυός. Σε αυτές τις αναλογίες σχεδιάζω τις τομές και τη νέα θέση της θηλής. Για τη διόγκωση του στήθους σε κισφυλικούς άνδρες, δείτε τη σελίδα της γυναικομαστίας.

Ταιριάζει σε ενήλικες τρανς άνδρες και μη δυαδικά άτομα με έντονη, διαρκή ασυμφωνία φύλου που επιθυμούν επίπεδο θώρακα. Ακολουθώ τα Standards of Care της WPATH (έκδοση 8): απαιτείται εκτίμηση από εξειδικευμένο επαγγελματία υγείας. Η ορμονοθεραπεία δεν είναι προϋπόθεση.

Τι γίνεται στη συμβουλευτική;

Μιλάμε πρώτα για το αποτέλεσμα που θέλετε: εντελώς επίπεδο θώρακα ή πιο ήπιο περίγραμμα, και πώς θέλετε να σας αποκαλώ. Εξετάζω το μέγεθος του στήθους, την πτώση, την ελαστικότητα και την ποιότητα του δέρματος, το μέγεθος και τη θέση της θηλής και τη συμμετρία, γιατί από αυτά εξαρτάται η τεχνική. Εξηγώ πού θα είναι οι ουλές, αν η θηλή θα διατηρηθεί με την αιμάτωσή της ή θα μεταμοσχευθεί, και πώς θα είναι η ανάρρωση. Αν κάνετε ορμονοθεραπεία, συνεννοούμαι με τον ενδοκρινολόγο σας. Παίρνετε γραπτό πλάνο και προσφορά.

Ποιες εξετάσεις και οδηγίες ισχύουν πριν την επέμβαση;

Χρειάζεται η εκτίμηση του εξειδικευμένου επαγγελματία υγείας που σας παρακολουθεί. Ακολουθούν προεγχειρητικές εξετάσεις αίματος, έλεγχος για τη γενική αναισθησία και υπερηχογράφημα μαστών ή μαστογραφία, ανάλογα με την ηλικία και το ιστορικό. Η ορμονοθεραπεία με τεστοστερόνη συνήθως δεν διακόπτεται· η απόφαση παίρνεται με τον ενδοκρινολόγο σας. Το κάπνισμα αυξάνει τον κίνδυνο επιπλοκών και απώλειας της θηλής· σταματήστε το τουλάχιστον 4 εβδομάδες πριν και 4 εβδομάδες μετά. Αν παίρνετε αντιπηκτικά ή αντιαιμοπεταλιακά, ενημερώστε με· η διακοπή τους γίνεται μόνο σε συνεννόηση με τον γιατρό που τα συνταγογραφεί. Η ημερομηνία του χειρουργείου ορίζεται αφού ολοκληρωθεί ο έλεγχος.

Η αρρενοποίηση θώρακα γίνεται με γενική αναισθησία και διαρκεί περίπου 2 έως 3 ώρες. Η τεχνική εξαρτάται από το μέγεθος του στήθους και την ελαστικότητα του δέρματος: περιθηλαία τομή στο μικρό στήθος, διατήρηση της θηλής σε κρημνό στο μέτριο, διπλή τομή με μεταμόσχευση της θηλής στο μεγάλο.

Αφαιρώ πλήρως τον μαζικό αδένα και αφήνω λεπτό στρώμα λίπους, για ομαλό περίγραμμα χωρίς βαθουλώματα. Με λιποαναρρόφηση διορθώνω τα πλάγια του θώρακα. Όταν η θηλή μετακινείται, την τοποθετώ πιο πλάγια, όπως στο ανδρικό στήθος, και μικραίνω το μέγεθός της.

Περιθηλαία τομή (keyhole) για μικρό στήθος

Όταν το στήθος είναι μικρό, το δέρμα ελαστικό και δεν υπάρχει πτώση, αφαιρώ τον αδένα από μικρή τομή στο κάτω όριο της άλω (keyhole) ή γύρω της. Οι ουλές είναι οι μικρότερες δυνατές και η θηλή μένει στη θέση της, με την αιμάτωσή της. Με περίσσιο δέρμα δεν ταιριάζει: δεν συσπάται και μένουν πτυχές.

Διπλή οριζόντια μαστεκτομή με κρημνό θηλής

Σε μεγάλο στήθος ή έντονη πτώση προτιμώ τη διπλή οριζόντια μαστεκτομή (double incision): μία οριζόντια τομή σε κάθε πλευρά, στο κάτω όριο του θωρακικού μυός, από την οποία αφαιρούνται ο αδένας και το περισσότερο δέρμα. Η θηλή μεταφέρεται στη νέα της θέση πάνω σε λεπτό κρημνό ιστού, που διατηρεί την αιμάτωση και εν μέρει την αισθητικότητά της, και μικραίνει ώστε να ταιριάζει στον ανδρικό θώρακα. Η ουλή είναι μακριά, αλλά ακολουθεί το περίγραμμα του μυός. Σπάνια επιλέγω ελεύθερο μόσχευμα θηλής: η θηλή χάνει την αίσθηση και μπορεί να αποχρωματιστεί.

Λιποαναρρόφηση

Η λιποαναρρόφηση συμπληρώνει κάθε τεχνική: αφαιρεί λίπος από τα πλάγια του θώρακα και τη μασχάλη, ώστε η μετάβαση προς τον κορμό να είναι ομαλή. Δείτε τη σελίδα της λιποαναρρόφησης.

Τομές και ράμματα

Οι ουλές εξαρτώνται από την τεχνική: γύρω από την άλω στην περιθηλαία τομή, γύρω από την άλω και προς τα κάτω στη διατήρηση της θηλής σε κρημνό, και μία οριζόντια ουλή σε κάθε πλευρά στη διπλή τομή. Τις σχεδιάζω κατά το κάτω όριο του θωρακικού μυός, χωρίς άσκοπη επέκταση προς το στέρνο ή τη μασχάλη. Τα ράμματα είναι απορροφήσιμα και ο επίδεσμος αφαιρείται σε περίπου μία εβδομάδα.

Συνδυασμοί

Συχνά συνδυάζω την επέμβαση με λιποαναρρόφηση σε άλλες περιοχές του κορμού. Επεμβάσεις προσώπου ή γεννητικών οργάνων γίνονται συνήθως σε ξεχωριστό χρόνο.

Νοσηλεία

Συνήθως η επέμβαση γίνεται χωρίς διανυκτέρευση. Αποχωρείτε με συνοδό και φορώντας το ελαστικό γιλέκο. Μετά τη γενική αναισθησία δεν επιτρέπεται να οδηγήσετε.

Οι πρώτες ημέρες συνοδεύονται από σφίξιμο και ήπιο πόνο, που ελέγχεται με παυσίπονα. Στη δουλειά γραφείου επιστρέφετε σε 1–2 εβδομάδες και στην άσκηση μετά από 6 εβδομάδες. Το γιλέκο φοριέται 4–6 εβδομάδες.

Ο θώρακας είναι επίπεδος αμέσως μετά την επέμβαση και το τελικό περίγραμμα διαμορφώνεται σε 6–12 μήνες, καθώς υποχωρεί το οίδημα και ωριμάζουν οι ουλές. Ο αδένας που αφαιρείται δεν επανέρχεται, αλλά μικρό υπολειπόμενο ιστό ή μεγάλη αλλαγή βάρους μπορεί να επηρεάσουν το περίγραμμα.

Οι μελέτες δείχνουν υψηλή ικανοποίηση και βελτίωση της ποιότητας ζωής μετά την αρρενοποίηση θώρακα. Μικρές διορθωτικές επεμβάσεις, όπως αφαίρεση περίσσιου δέρματος στα άκρα της τομής ή λιποαναρρόφηση, χρειάζονται σε ένα μέρος των ασθενών, ιδίως μετά από περιθηλαία τομή σε στήθος που ήταν οριακά κατάλληλο ή μετά από διπλή τομή σε πολύ μεγάλο στήθος. Η επέμβαση δεν επηρεάζει την ορμονοθεραπεία. Επειδή μπορεί να παραμείνει μικρή ποσότητα ιστού του μαστού, ο προληπτικός έλεγχος στο μέλλον αξίζει να συζητηθεί με τον γιατρό σας.

Η αρρενοποίηση θώρακα έχει κινδύνους που σχετίζονται με τη γενική αναισθησία και με την τεχνική. Οι περισσότεροι είναι σπάνιοι και αντιμετωπίζονται. Οι πιο χαρακτηριστικοί είναι το αιμάτωμα, η μερική απώλεια του μοσχεύματος της θηλής και το περίσσιο δέρμα στα άκρα της τομής. Τους κινδύνους για τη δική σας περίπτωση τους εξηγώ στη συμβουλευτική.

Κάπνισμα. Διακοπή τουλάχιστον 4 εβδομάδες πριν και 4 εβδομάδες μετά την επέμβαση· το κάπνισμα αυξάνει τις επιπλοκές της επούλωσης και τον κίνδυνο απώλειας της θηλής, ιδίως όταν η θηλή μεταμοσχεύεται.

Αντιπηκτικά. Ενημερώστε με αν παίρνετε αντιπηκτικά ή αντιαιμοπεταλιακά. Η διακοπή τους γίνεται πάντα σε συνεννόηση με τον γιατρό που τα συνταγογραφεί.

Δεν δημοσιεύουμε τιμές. Το κόστος της αρρενοποίησης θώρακα διαφέρει από άτομο σε άτομο, ανάλογα με το μέγεθος του στήθους, την τεχνική, την έκταση της λιποαναρρόφησης και τη νοσηλεία. Η προσφορά δίνεται μετά τη συμβουλευτική, αφού εξεταστείτε και αποφασίσουμε μαζί το πλάνο που σας ταιριάζει.

• Το μέγεθος του στήθους και η ποσότητα του δέρματος που αφαιρείται.
• Η τεχνική: περιθηλαία τομή, διατήρηση της θηλής σε κρημνό ή διπλή τομή με μεταμόσχευση θηλής.
• Η έκταση της λιποαναρρόφησης, για παράδειγμα προς τις μασχάλες ή τον κορμό.
• Η διάρκεια της νοσηλείας.
• Ο συνδυασμός με άλλη επέμβαση.